خداى تعالى به ذات خود عالم است و علم عين ذات اوست ، چون فاعل جاهل كه نداند چه مىكند ، مانند خورشيد كه نور مىدهد بىاختيار ، در فعل ناقص است . و خداى تعالى هرچه كند به علم و اختيار مىكند . « 1 » وَ لا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِما شاءَ . « 2 » مؤلف : دليل بطلان قول كاهنان و منجّمان مىكند كه ايشان گفتند : ما غيب دانيم از سير كواكب بىاعلام خداى تعالى . علّامه شعرانى : و مانند اطبا كه گويند : از علائم نبض و قاروره مرض مىشناسيم و از تقدمه المعرفه آگاه مىشويم كه مريض مىميرد يا شفا مىيابد و مانند پيشگويىهاى سياسى و اخبار جوّى از باران و ابر و هرچه از علائم ظنّى دانسته شود و اينان وقتى خطاكارند كه دعوى يقين كنند و خود را از خداى بىنياز دانند . « 3 » وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ . « 4 » مؤلف : ردّ است بر مذهب فلاسفه كه گفتند : عالم خود زمين است و افلاك كه بدان محيط است ، فى وراى آن دگر چيز نيست ، نفى عرش و كرسى و لوح و قلم كردند . علّامه شعرانى : نفى كردن چيزى ندانسته ، صحيح نيست . و گويا لوح و قلم را تفسير به دو ملك كردند ، چنان‌كه صدوق در اعتقادات گفته ، « 5 » و عرش و كرسى را تأويل [ كرده ] به علم خداى تعالى ، چنان‌كه در بعض روايات است . « 6 » مؤلف : چهار فرشته به چهار صورت آدم ، عقاب ، گاو [ و ] شير كرسى را

--> ( 1 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 328 . ( 2 ) . بقره ( 2 ) آيهء 255 . ( 3 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 328 . ( 4 ) . بقره ( 2 ) آيهء 255 . ( 5 ) . الاعتقادات ، ص 46 ، باب 12 . ( 6 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 329 .